วิทยานิพนธ์ฉบับนี้ศึกษาการใช้เสียงปฏิภาคชุด ช-จ-ซ ในบริเวณรอยต่อของภาษาไทยถิ่นในจังหวัดอุตรดิตถ์ วัตถุประสงค์ของการศึกษา เพื่ออธิบายลักษณะภาษาในบริเวณรอยต่อของภาษาทั้งในระดับบุคคลและในระดับจุดเก็บข้อมูล และเพื่อนำผลที่ได้มากำหนดเขตภาษา รวมทั้งศึกษาการปะปนของภาษาในบริเวณรอยต่อของภาษาด้วย

การศึกษาครั้งนี้ได้ใช้วิธีเก็บข้อมูลด้วยการส่งแบบสอบถามซึ่งประกอบด้วยคำที่ใช้ทดสอบเสียงปฏิภาค 10 คำ แบบสอบถามถูกส่งไปยังอาจารย์ใหญ่ของโรงเรียนในสังกัดสำนักงานการประถมศึกษาจังหวัดอุตรดิตถ์ จำนวนทั้งสิ้น 124 โรงเรียน อาจารย์ใหญ่แต่ละโรงเรียน จะเป็นผู้หาผู้ตอบแบบสอบถามที่เป็นชาวบ้านในหมู่บ้าน จำนวน 5 คน แบบสอบถามที่ได้รับกลับคืนมาคิดเป็นร้อยละ 96.77 ของแบบสอบถามที่ถูกส่งไปทั้งหมด

ผลการวิจัยแสดงว่า ในบริเวณรอยต่อของภาษาไทยถิ่นในจังหวัดอุตรดิตถ์มีภาษาที่ใช้ในระดับบุคคลอยู่ 22 ลักษณะ และภาษาที่ใช้ในระดับจุดเก็บข้อมูล 45 ลักษณะ ภาษาในระดับบุคคล แบ่งออกได้เป็นภาษาเหมือน 4 ลักษณะ และภาษาไม่เหมือน 18 ลักษณะ ภาษาในระดับจุดเก็บข้อมูลแบ่งออกได้เป็นภาษาเหมือน 10 ลักษณะ และภาษาไม่เหมือน 35 ลักษณะ ภาษาที่ใช้มากที่สุดทั้งในระดับบุคคล และในระดับจุดเก็บข้อมูลในบริเวณรอยต่อของภาษาแห่งนี้ คือ ภาษาไทยถิ่นอีสาน

เขตภาษาที่พบในบริเวณรอยต่อของภาษาแห่งนี้ มี 7 เขต โดยแบ่งเป็นเขตที่ไม่มีการปะปนของภาษา 3 เขต ได้แก่ เขตภาษาไทยถิ่นกลาง เขตภาษาไทยถิ่นเหนือ และเขตภาษาไทยถิ่นอีสานและเขตที่มีการปะปนของภาษา 4 เขต ได้แก่ เขตภาษาที่มีการปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นกลางและภาษาไทยถิ่นเหนือ เขตภาษาที่มีการปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นกลางและภาษาไทยถิ่นอีสาน เขตภาษาที่มีการปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นเหนือและภาษาไทยถิ่นอีสาน และเขตภาษาที่มีการปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นกลาง ภาษาไทยถิ่นเหนือและภาษาไทยถิ่นอีสาน

ส่วนการปะปนของภาษาในบริเวณรอยต่อของภาษาแห่งนี้ พบว่า มีการปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นกลางและภาษาไทยถิ่นเหนือ 2 ลักษณะ การปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นกลางและภาษาไทยถิ่นอีสาน 4 ลักษณะ และการปะปนระหว่างภาษาไทยถิ่นกลาง ภาษาไทยถิ่นเหนือและภาษาไทยถิ่นอีสาน 2 ลักษณะ

เกณฑ์หรืออรรถลักษณ์ ที่ผู้พูดภาษาชาวเขาใช้ในการแบ่งกลุ่มสิ่งมีชีวิตได้สะท้อนให้เห็นการ

มองสิ่งมีที่เป็นหลายมิติ ลักษณะการจับกลุ่มที่พบทุกภาษาคือ การจับกลุ่มที่เป็นเผ่าเดียวกันหรือพันธุ์เดียวกัน และการจับกลุ่มที่พบในบางภาษาได้แก่การรวมเป็นคู่ ปรากฏในภาษาเมี่ยน-เย้า ม้งดำ ล่าหู่ชี่ อะข่า และลีซู การจับกลุ่มโดยพิจารณาเรื่องระยะห่างของสมาชิกในกลุ่มในภาษาเมื่ยน-เย้า และม้งดำ การเป็นลูกท้องเดียวกันหรือครอกเดียวกันปรากฎในภาษาม้งดำ ล่าหู่ซี่ อะข่า ลีซู และกะเหรี่ยงสะกอ การรวมกลุ่มในรูปแบบต่างๆ เช่นการเรียงเป็นแถวหรือกองสุมกันปรากฎในภาษา ล่าหู่ชี่ อะข่า และกะเหรี่ยงสะกอ และการจับกลุ่มที่ดูจากความมากน้อยของจำนวนสิ่งมีชีวิตปรากฎเฉพาะในภาษาล่าหู่ชี่

จากความคล้ายคลึงและความแตกต่างของเกณฑ์ที่ชาวเขาใช้ในการแบ่งกลุ่มสิ่งมีชีวิตนี้สะท้อน