ภาควิชาภาษาศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

change language


คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้ทำการเปิดสอน "วิชาภาษาศาสตร์" มาตั้งแต่ พ.ศ.2477 โดยใช้ชื่อว่า "นิรุกติศาสตร์" (Philology) มีศาสตราจารย์พระยาอนุมานราชธน เป็นผู้บุกเบิกการเรียนการสอน ต่อมาในปี พ.ศ. 2505 ได้เปลี่ยนชื่อเป็น "ภาษาศาสตร์" โดยถูกบรรจุเข้าเป็นวิชาหนึ่งในหลักสูตรปริญญาอักษรศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาภาษาไทย
วันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2520 "ภาควิชาภาษาศาสตร์" ได้ถือกำเนิดขึ้น ภายใต้การบุกเบิกของ ศาสตราจารย์ ดร.วิจินตน์ ภาณุพงศ์ และคณาจารย์ที่สำเร็จการศึกษาสาขาวิชาภาษาศาสตร์ (Linguistics) จากต่างประเทศ นับเป็นสถาบันการศึกษาที่เปิดสอนหลักสูตรสาขาวิชาภาษาศาสตร์เป็นแห่งแรกในประเทศไทย
ปัจจุบัน ภาควิชาภาษาศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ ประกอบด้วยคณาจารย์ทั้งสิ้น 9 ท่าน เปิดสอนหลักสูตรปริญญาอักษรศาสตรมหาบัณฑิต และดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาภาษาศาสตร์ มีนิสิตระดับบัณฑิตศึกษาในสังกัดประมาณ 60 คน และทำการเปิดรับนิสิตใหม่ปีละประมาณ 30 คน นอกจากนี้ยังจัดการเรียนการสอนวิชาภาษาศาสตร์เป็นวิชาเลือกในระดับปริญญาตรีอีกด้วย
นอกจากในด้านการเรียนการสอน ภาควิชาภาษาศาสตร์ยังจัดให้มีกิจกรรมเชิงวิชาการเสริมหลักสูตรหลายกิจกรรม อาทิ การประชุมระดับชาติและนานาชาติ การบรรยายทางวิชาการ การออกปฏิบัติการภาคสนามทางภาษาศาสตร์ ซึ่งเป็นการเปิดโอกาสให้นิสิตได้มาพบปะ แลกเปลี่ยนความรู้และทัศนะต่างๆ ทั้งในเชิงวิชาการและอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม นอกจากนี้ยังเป็นการฝึกฝนและเตรียมความพร้อมทางวิชาการสำหรับการเป็นนักภาษาศาสตร์ในอนาคตอีกด้วย

ภาควิชาภาษาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มีลักษณะเฉพาะตัวหลายประการดังนี้
  1. ภาควิชาฯ เน้นการเรียนการสอนระดับบัณฑิตศึกษาและเน้นการทำวิจัย ผู้ที่จะสมัครเข้าเรียนระดับปริญญาโทที่ภาควิชาภาษาศาสตร์สามารถจบสาขาใดๆในระดับปริญญาตรีก็ได้
  2. ภาควิชาฯ ประกอบด้วยคณาจารย์ที่มีความเชี่ยวชาญที่หลากหลายและเป็นแหล่งอ้างอิงทางวิชาการในหลายสาขา นิสิตที่เข้ามาเรียนในภาควิชาฯ สามารถเลือกเรียนรายวิชาและทำวิทยานิพนธ์ได้ทั้งในสาขาภาษาศาสตร์ทั่วไป (general linguistics) และภาษาศาสตร์ประยุกต์ (applied linguistics) สาขาภาษาศาสตร์ทั่วไปประกอบด้วยวิชาหลักๆของภาษาศาสตร์ ได้แก่ สัทศาสตร์ (phonetics) สัทวิทยา (phonology) วากยสัมพันธ์ (syntax) อรรถศาสตร์ (semantics) และภาษาศาสตร์เปรียบเทียบเชิงประวัติ (comparative historical linguistics) ส่วนภาษาศาสตร์ประยุกต์ ภาควิชาฯ มีการสอนและการวิจัยในสาขานี้อย่างหลากหลาย เช่นภาษาศาสตร์สังคม (sociolinguistics) ภาษาศาสตร์ชาติพันธุ์ (ethnolinguistics) วัจนปฏิบัติศาสตร์ (pragmatics) ปริจเฉทวิเคราะห์ (discourse analysis) วาทกรรมศึกษา (discourse studies) ภาษาศาสตร์จิตวิทยา (psycholinguistics) การเรียนรู้ภาษาที่สอง (second language acquisition)
  3. ในการเรียนการสอนรายวิชาในสาขาภาษาศาสตร์ทั่วไปและภาษาศาสตร์ประยุกต์ นอกจากนิสิตจะได้เรียนมโนทัศน์พื้นฐานและหลักการวิเคราะห์ภาษาในสาขาวิชานั้นๆแล้ว อาจารย์ผู้สอนจะได้ถ่ายทอดความรู้และความเชี่ยวชาญเฉพาะตัวของผู้สอนซึ่งได้มาจากการค้นคว้าวิจัยให้แก่นิสิต ตัวอย่างเช่นลักษณะต่างๆทางสัทศาสตร์ของภาษาไทยกรุงเทพฯ ภาษาไทยถิ่น และภาษาชนกลุ่มน้อยในประเทศไทย ทฤษฎีไวยากรณ์บทบาทและการอ้างอิง (Role and Reference Grammar) ทฤษฎีไวยากรณ์ศัพทการก (Lexicase Grammar) ทฤษฎีภาษาศาสตร์ประชาน (cognitive linguistics) อรรถศาสตร์ประชาน (cognitive linguistics) ภาษาศาสตร์ภาษาตระกูลไท (Tai linguistics) ภาษาถิ่นต่างๆของประเทศไทย ความหลากหลายทางภาษาและวัฒนธรรมในภูมิภาคต่างๆในประเทศไทย การใช้ภาษาไทยในสถานการณ์ต่างๆ การศึกษาภาษาตามแนวแบบลักษณ์ภาษา (linguistic typology) ซึ่งเป็นการศึกษาลักษณะที่เป็นสากลและลักษณะที่ต่างกันของภาษาต่างๆ ภาษาที่คณาจารย์ในภาควิชาฯ ศึกษาในแนวแบบลักษณ์ภาษาได้แก่ภาษาเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
  4. ลักษณะเด่นของการศึกษาวิจัยสาขาวิชาภาษาศาสตร์ทั่วไปที่จุฬาฯ คือภาควิชาฯ ไม่เน้นภาษาศาสตร์รูปแบบนิยม (formal linguistics) แต่เน้นภาษาศาสตร์เชิงหน้าที่ (functional linguistics)
  5. ภาษาที่คณาจารย์และนิสิตในภาควิชาฯ ศึกษาวิจัยกันมีทั้งภาษาไทยกรุงเทพฯ ภาษาไทยถิ่น ภาษาชนกลุ่มน้อย และภาษาอื่นๆในทวีปเอเชียโดยเฉพาะเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ สำหรับภาษาไทยนั้น มีการวิจัยกันทั้งภาษาไทยปัจจุบันและภาษาไทยในอดีต
  6. ภาควิชาฯ ให้ความสำคัญกับการฝึกปฏิบัติการภาคสนามทางภาษาศาสตร์ อาจารย์ในภาควิชาฯ จะพานิสิตออกเก็บข้อมูลภาษาชนกลุ่มน้อยภาคสนามในต่างจังหวัดเป็นเวลาประมาณ 10 วันในแต่ละปีโดยภาควิชาฯ เป็นผู้รับผิดชอบค่าใช้จ่ายในการออกภาคสนามของนิสิตทั้งหมด
  7. ภาควิชาภาษาศาสตร์ จุฬาฯ เป็นภาควิชาภาษาศาสตร์แห่งเดียวในประเทศไทยที่มีการศึกษาค้นคว้าวิจัยด้านภาษาศาสตร์คอมพิวเตอร์ (computational linguistics) เทคโนโลยีการประมวลผลวัจนะ (speech technology) และภาษาศาสตร์คลังข้อมูล (corpus linguistics) อาจารย์ที่เชี่ยวชาญสาขาวิชาเหล่านี้ได้พัฒนาซอฟต์แวร์ที่ใช้ในการประมวลผลภาษาด้วยคอมพิวเตอร์ขึ้นมาหลายชิ้น และได้สร้างคลังข้อมูลภาษาไทยปัจจุบันขึ้นซึ่งเปิดให้สาธารณชนได้ใช้และสามารถดาวน์โหลดได้จากเวบไซต์ของภาควิชาฯ
  8. ภาควิชาฯ มีนโยบายที่จะทำให้การเรียนการสอนและการวิจัยของคณาจารย์และนิสิตบัณฑิตของภาควิชาฯ มีคุณภาพสูง ได้มาตรฐานสากล และมีความทันสมัยอยู่ตลอดเวลา ภาควิชาฯ เป็น 1 ใน 13 ภาควิชาของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยที่ได้รับงบประมาณในโครงการพัฒนาบัณฑิตศึกษาเพื่อพัฒนาอุดมศึกษาไทยจากทบวงมหาวิทยาลัยมาตั้งแต่ปี พ.ศ.2542 เป็นเวลาทุกปี งบประมาณดังกล่าวทำให้ภาควิชาฯ สามารถจัดหาทรัพยากรต่างๆเป็นจำนวนมากที่ช่วยเพิ่มคุณภาพการวิจัยของคณาจารย์และนิสิตบัณฑิตของภาควิชาฯ เช่นเครื่องคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์ต่างๆที่ใช้ในการวิจัย หนังสือและวารสารทางวิชาการ ซอฟท์แวร์ที่ใช้วิเคราะห์และประมวลผลข้อมูลทางภาษาศาสตร์ นอกจากนั้น ภาควิชาฯ ยังได้ใช้งบประมาณนี้ในการเชิญผู้เชี่ยวชาญชาวต่างประเทศที่มีชื่อเสียงปีละ 2 คนมาสอนภาษาศาสตร์ในสาขาต่างๆเป็นระยะเวลาสั้นๆตั้งแต่ปี พ.ศ.2542 เป็นต้นมา ซึ่งเป็นโอกาสอันดียิ่งที่อาจารย์และนิสิตของภาควิชาฯ จะได้รับความรู้ที่ทันสมัยโดยตรงจากผู้เชี่ยวชาญที่มีชื่อเสียงระดับโลกและเป็นโอกาสให้ได้ปรึกษาและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับงานวิจัยกับผู้เชี่ยวชาญชาวต่างประเทศเป็นประจำทุกปี
  9. ภาควิชาฯ มีการจัดประชุมระดับชาติและระดับนานาชาติเป็นครั้งคราว การจัดการประชุมดังกล่าวของภาควิชาฯ ทำให้นิสิตเกิดแรงบันดาลใจในการทำวิจัยที่มีคุณภาพสูงและเป็นโอกาสให้นิสิตได้มีโอกาสพบปะและมีปฏิสัมพันธ์กับนักวิชาการทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ

-TOP-


© 2004. All Rights Reserved.

หน้าแรก


เกี่ยวกับภาควิชา

บุคลากร

นิสิต

หลักสูตร

รายวิชา

งานวิจัย

แหล่งค้นคว้าข้อมูล

ข่าวและเหตุการณ์

ลิงก์

ข้อมูลภายในภาควิชา