Φ
รองศาสตราจารย์ · Associate Professor

ศิรประภา ชวะนะญาณ

Siraprapa Chavanayarn, PhD

ภาควิชาปรัชญา และศูนย์เชี่ยวชาญเฉพาะทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และสังคม
คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย · ถนนพญาไท เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ 10330

แขนงวิชาที่สนใจ

ญาณวิทยา (Epistemology) ญาณวิทยาเชิงสังคม (Social Epistemology) ญาณวิทยาเชิงคุณธรรม (Virtue Epistemology) ตรรกวิทยา (Logic) ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence)

ประวัติการศึกษา

  • พ.ศ. 2549–2551 ทุนพัฒนาอาจารย์ เพื่อศึกษาระดับปริญญาเอก สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา
  • พ.ศ. 2552 อักษรศาสตรดุษฎีบัณฑิต (ปรัชญา) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  • พ.ศ. 2546 อักษรศาสตรบัณฑิต (เกียรตินิยม) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

งานบริหาร

  • 2566 – ปัจจุบัน รองคณบดีคณะอักษรศาสตร์ (รับผิดชอบงานวิชาการ)
  • 2562–2565 ผู้ช่วยคณบดีคณะอักษรศาสตร์ (รับผิดชอบงานวิชาการ)
  • 2558–2561 ผู้ช่วยคณบดีคณะอักษรศาสตร์ (รับผิดชอบงานประชาสัมพันธ์และสื่อสารองค์กร)
  • 2559–2561 ที่ปรึกษาคณะกรรมการกิจการพิเศษ คณะอักษรศาสตร์
  • 2558–2561 กรรมการฝ่ายพัฒนาความเป็นนานาชาติและส่งเสริมภาพลักษณ์องค์กร คณะอักษรศาสตร์
  • 2554–2561 กรรมการฝ่ายกิจการนิสิต คณะอักษรศาสตร์
  • 2554 – ปัจจุบัน กรรมการบริหารหลักสูตร อักษรศาสตรบัณฑิต มหาบัณฑิต และดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาปรัชญา
  • 2554 – ปัจจุบัน กรรมการบริหารภาควิชาปรัชญา คณะอักษรศาสตร์

ผลงานวิชาการ

หนังสือ / ตำรา
  • 2564 ศิรประภา ชวะนะญาณ. มิติเชิงสังคมของความรู้: ญาณวิทยาเชิงสังคม. กรุงเทพ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บทความภาษาอังกฤษ
  • 2026 Arunkhajornsak, S., Chavanayarn, S., & Iso, K. Knowledge Landscape of Philosophical Research in Thailand: Current State and Challenges. Manusya: Journal of Humanities. 28(2): 1–25. https://doi.org/10.1163/26659077-20252824
  • 2024 Chavanayarn, S. Anti-essentialism and digital humanities: a defense of the field against epistemological challenges. Cogent Arts & Humanities, 11(1). https://doi.org/10.1080/23311983.2024.2439158
  • 2024 Chavanayarn, S. Epistemic Injustice and Ideal Social Media: Enhancing X for Inclusive Global Engagement. Topoi. https://doi.org/10.1007/s11245-024-10070-7
  • 2024 Chavanayarn, S. Contextual approaches to combating fake news: lessons from Thailand. Asian Journal of Philosophy. 3, 30. https://doi.org/10.1007/s44204-024-00162-x
  • 2023 Chavanayarn, S. Navigating Ethical Complexities Through Epistemological Analysis of ChatGPT. Bulletin of Science, Technology & Society. 43(3,4). https://doi.org/10.1177/02704676231216355
  • 2022 Chavanayarn, Siraprapa. The Importance of Different Contexts in Mitigating Fake News Problems: A case study of fake news about COVID-19 in Thailand. The 8th Online Meeting of the Asian Epistemology Network (13 March 2021).
  • 2021 Chavanayarn, Siraprapa. Epistemic Injustice as an Important Barrier to Establishing an Open Science Culture in Thailand. The International Journal of Interdisciplinary Civic and Political Studies. 16(1): 17–27.
  • 2018 Chavanayarn, Siraprapa. The Epistemic Value of Open Science. Open Science Journal. 3, 3: 1–8.
  • 2016 Siraprapa Chavanayarn. An Epistemic Status of Rumor. Proceedings of the International Symposium “Philosophy in Dialogue: Bridging the Great Philosophical Divides”. Chulalongkorn University, 26–28 March 2015.
  • 2013 Siraprapa Chavanayarn. A Dilemma of Some Reductionist Arguments concerning Testimony. Yongbong Journal of Humanities. 43, 2: 41–68.
  • 2010 Siraprapa Chavanayarn. Does Apriority Involve Necessity? Prajna Vihara: Journal of Philosophy and Religion. 11, 1: 107–122.

บทความภาษาไทย
  • 2560 ศิรประภา ชวะนะญาณ. องค์ความรู้เรื่องคุณธรรม จริยธรรม วัฒนธรรม และระเบียบวินัยของคนไทย: ข้อพิจารณาผ่านงานวิจัย. ใน โครงการสำรวจองค์ความรู้เรื่องคุณธรรม จริยธรรม วัฒนธรรม และระเบียบวินัยของคนไทย. กรุงเทพฯ: สกว.
  • 2557 ศิรประภา ชวะนะญาณ. ข้อสังเกตต่อ “คุณค่าที่แท้จริง” ตามทัศนะของโกลด์แมน จากการพิจารณาประเด็นปัญหาในญาณวิทยาเชิงสังคมบางประการเกี่ยวกับเครือข่ายอินเตอร์เน็ต. วารสารสมาคมปรัชญาและศาสนาแห่งประเทศไทย. 9, 1: 1–40.
  • 2555 ศิรประภา ชวะนะญาณ. “การรู้เชิงสังคม” ไม่ขึ้นอยู่กับ “การรู้เชิงปัจเจกบุคคล” จริงหรือ? The Journal. 8, 2: 3–17.
  • ศิรประภา ชวะนะญาณ. ผลกระทบของเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ต่อเสรีภาพและความเสมอภาค. ใน สิริเพ็ญ พิริยจิตรกรกิจ และคณะ. มิติด้านญาณวิทยาและจริยศาสตร์ของงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์กับนัยของมิติเหล่านี้ในการกำหนดนโยบาย. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.

งานวิจัยฉบับสมบูรณ์
  • 2563 ศิรประภา ชวะนะญาณ. มิติเชิงจริยศาสตร์และญาณวิทยาของคนไทย: การพิจารณาผ่านข้อขัดแย้งเกี่ยวกับคุณธรรม จริยธรรม วัฒนธรรมและระเบียบวินัยในสื่อสังคมออนไลน์. แหล่งทุน: สกว.
  • สำรวจภูมิทัศน์แห่งความรู้ด้านปรัชญาในประเทศไทย (ผู้ร่วมวิจัย). ภายใต้ บพค. และ สอวช. ระยะ 24 เดือน (ส.ค. 2565 – ก.ค. 2567).
  • วิธีการของปรัชญาวิเคราะห์: การทำปรัชญาในช่วง Naturalistic Turn. แหล่งทุน: สกว.

สารานุกรม
  • ศิรประภา ชวะนะญาณ. “ก่อนประสบการณ์ – หลังประสบการณ์ (A Priori – A Posteriori).” สารานุกรมปรัชญาออนไลน์ฉบับสังเขป. สกว.
  • ศิรประภา ชวะนะญาณ. “การให้เหตุผลสนับสนุนความเชื่อ (Epistemic Justification).” สารานุกรมปรัชญาออนไลน์ฉบับสังเขป. สกว.
  • ศิรประภา ชวะนะญาณ. “ความรู้ (Knowledge).” สารานุกรมปรัชญาออนไลน์ฉบับสังเขป. สกว.

การเข้าร่วมประชุมวิชาการและบรรยาย

  • A Problem of Some Reductionist Arguments concerning Testimony — XXIII World Congress of Philosophy, มหาวิทยาลัยเอเธนส์ กรีซ, 2013
  • เทคโนโลยีเครือข่ายอินเตอร์เน็ตกับประเด็นปัญหาในญาณวิทยาเชิงสังคม — การอบรมวิชาการประจำปี 2557 สมาคมปรัชญาและศาสนาแห่งประเทศไทย ร่วมกับ ม.อัสสัมชัญ, 19-20 ก.ค. 2557
  • An Epistemic Status of Rumor — International Symposium “Philosophies in Dialogue: Bridging the Great Philosophical Divides”, จุฬาฯ, 26-28 มี.ค. 2558
  • An Epistemic Value of Open Science — The 13th International Conference ASIALICS 2016, โรงแรมเซนทารา แกรนด์ เซ็นทรัล ลาดพร้าว, 3-4 ต.ค. 2559
  • เครือข่ายสังคมออนไลน์กับการลงโทษทางสังคม — การสัมมนาวิชาการประจำปี 2559 สมาคมปรัชญาและศาสนาฯ, ม.บูรพา, 23-24 ธ.ค. 2559
  • ประเด็นทางญาณวิทยาเกี่ยวกับผู้เชี่ยวชาญ จากกรณีโควิด 19 — สมาคมปรัชญาและศาสนาแห่งประเทศไทย, 9 พ.ค. 2563
  • มิติทางจริยศาสตร์และญาณวิทยาจากความขัดแย้งในสื่อสังคมออนไลน์ — เสวนา The Social Question: จริยศาสตร์กับโซเชียลมีเดีย ภาควิชาวรรณคดีเปรียบเทียบ จุฬาฯ, 11 พ.ย. 2563
    facebook.com/…/505238253785055
  • ญาณวิทยากับข่าวปลอม: ปัจเจกชน กลุ่มคน และวิทยาศาสตร์เปิดในฐานะแนวทางบรรเทาปัญหา — การสัมมนาวิชาการประจำปี 2563 สมาคมปรัชญาและศาสนาฯ, 14-15 ธ.ค. 2563
  • เรื่องเล่า อัตลักษณ์ การแปลและการสลายความขัดแย้ง — คน คิด ความรู้ ครั้งที่ 2, 12 มี.ค. 2565
    youtube.com/watch?v=O5s1pTACU0g
  • Epistemic Injustice — Feminist AI Hackathon, 12 มี.ค. 2566
    youtube.com/watch?v=OnW_m8eDxOw
  • ประเด็นจริยธรรมของ ChatGPT ที่ควรใส่ใจ เพื่อการใช้ AI อย่างสร้างสรรค์ — ศูนย์นวัตกรรมการเรียนรู้และคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาฯ, 25 ส.ค. 2566
    facebook.com/LicChula/videos/705525321408711

งานบริการวิชาการ

  • 2556 – ปัจจุบันสมาชิกกองบรรณาธิการ วารสารสมาคมปรัชญาและศาสนาแห่งประเทศไทย
  • 2564–2566อาจารย์พิเศษ คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  • 2563–2564กรรมการบริหารสมาคมปรัชญาและศาสนาแห่งประเทศไทย
  • 2560–2563อาจารย์พิเศษวิชาปรัชญาเบื้องต้น วิทยาลัยสหวิทยาการ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
  • 2555–2557กรรมการและเลขานุการสมาคมปรัชญาและศาสนาแห่งประเทศไทย
  • 2554–2562อาจารย์พิเศษวิชาปรัชญาและตรรกวิทยา วิทยาลัยพยาบาลสภากาชาดไทย